Nedir

Bağışıklık Sistemi Nedir?

Bağışıklık sistemi canlıyı dışarıdan gelen her türlü yabancı madde ve biyolojik etkene karşı koruyan, özelleşmiş hücre ve dokulardan oluşan mükemmel bir sistemdir. Bağışıklık sisteminin işleyişi, bu sistemde görev alan organlar ve bağışıklık sisteminin nasıl güçlendirileceğine dair her türlü bilgiyi yazımızda bulabilirsiniz.

Bağışıklık sistemi bir canlıda hastalığa sebep olabilecek bütün virüs, patojen ve yabancı maddeleri tanıyıp, yok eden diğer bir deyişle vücudun hastalıklara karşı dirençli olmasını sağlayan bir sistemdir. Bağışıklık sisteminin muazzam bir işleyiş mekanizması vardır. Bu sistem vücuda giren veya vücutla temas halinde olan tüm yabancı maddeleri tanır, en ince ayrıntısına kadar tarama yapar ve bunları canlının sağlıklı doku hücrelerinden ayırt etmektedir. Bağışıklık sisteminin görevi ilk olarak bu yabancı maddelerin vücuda girmelerini engellemektir, eğer bir şekilde girmişlerse girdikleri yerde tutmak ve yayılmalarına izin vermemektir.Bağışıklık sistemi o kadar hassas bir işleyişe sahiptir ki; protein ve aminoasit gibi yapı olarak birbirine çok benzeyen maddelerin bile ayrımını yapabilir.

Bağışıklık sistemi doğumla birlikte aktif hale gelir ve canlının ölümüne kadar işleyişine devam eder. Yani doğadaki her canlı kendilerinde olmayan yabancı doku, molekül ve hücrelere karşı bir savunma mekanizmasına sahiptir. Eğer bağışıklık sistemi herhangi bir sebepten dolayı zayıflarsa vücudun koruma yeteneği de zayıflar. Bu zayıflığı fırsat bilen virüsler bir anda vücuda girmeye başlar ve grip, nezle gibi en basit hastalıklara karşı bile direnç gösterilemez.

Canlı yapısında sürekli çalışan birçok organ ve doku sistemi vardır. Ancak bunlardan bazıları kendine hayran bırakacak derecede karmaşıktır. Bu sistemlerden biri de konumuz olan bağışıklık sistemidir. Bu sistemin en önemli özelliklerinden biri hatırlama kabiliyetinin olmasıdır. Sistemin askerleri yani görevli olan tüm hücreler karşılaştığı yabancı bir maddeyi hafızasına kaydeder ve daha sonra gördüğünde hemen tanıyarak önlemini alır. Bu tanıma işlemi sayesinde bir önceki karşılaşmadan çok daha çabuk bir tepki vermektedir.

Bağışıklık Sistemi Organları Nelerdir?

Bağışıklık sisteminin insan vücudundaki görevinin gerçekleşmesi bazı organ ve dokuların işbirliği sayesinde olmaktadır. Bu organlar genel olarak lenfoid dokulu organlardır. Bağışıklık sisteminin temel öğeleri akyuvarlar, kemik iliği, lenf sistemi, hormonlar ve bazı proteinlerdir.

  • Bademcikler:Bademcikler boğazda lenfositlerin toplandığı küçük yapılardır. Dışarıya açılan bir açıklık olan ağızdan gelebilecek yabancı maddelere karşı ilk engel görevi görmektedirler. Bademciklerin içerisinde yer alan lenf damarlarından boyun ve çene altı düğümlerine doğru lenf sıvısı akmaktadır. Bu akma işlemi sırasında lenf damarlarının duvarından lenfosit salgılanır. Bu lenfositler ise vücuda giren patojen ve mikroorganizmaları temizleme işlemi yapmaktadır.
  • Lenf:Bağışıklık sisteminde yer alan hücre ve proteinleri, vücudun bir yerinden başka bir yerine taşıyan dolaşım sistemidir.
  • Lenf Düğümleri:Koltuk altı, çene altı, dirsek, boyun ve göğüslerde bulunan bu yapılar T ve B hücrelerinin bulunduğu merkezlerdir.
  • Lenf Bezleri:Yutağın üst kısmında, burun boşluğunun arka tarafında bulunan lenfoid dokulu parçalardır. Hastalığa sebep olan enfeksiyon ajanlarını ve onların ürettiği antikorları yakarlar.
  • Timus:Timus göğüs boşluğu içerisinde yer alan, iki parçadan oluşan bir organdır. Olgunlaşmamış lenfositler kemik iliğinden çıkıp timusa gelir, burada büyür, olgunlaşır ve bağışıklık sistemindeki görevlerini yerine getirmek üzere kana karışır.
  • Karaciğer:Karaciğer immünolojik etkin hücreleri içermektedir. T-hücreleri ilk olarak fetüs karaciğeri tarafından üretilmektedir.
  • Dalak:Karın boşluğunun sol üst tarafında bulunan bu organın en önemli görevi, fonksiyon dışı kalmış kanı süzmek ve bağışıklık sisteminde görev alan antibadi üreten hücrelerin gelişimini sağlamaktır.
  • Peyer Plakları:İnce bağırsağın ileum bölgesinde yer alan peyer plakları, bağırsak lümenindeki patojenlerin kontrol altında tutulmasını sağlar.
  • Kemik İliği:Bağışıklık sisteminde görev yapan tüm hücrelerin, kök hücrelerinin bulunduğu merkez kemik iliğidir.

Bağışıklık sistemini güçlendirmek için bu besinleri atlamayın!

Sebze meyvelerin, vitamin ve mineral içeriği, bağışıklık sisteminin korunması ve güçlendirilmesinde önemli yer tutar. Sebze meyveler, iyi birer vitamin ve mineral kaynağı olmasının yanı sıra posa ve yüksek su içeriği ile özellikle kış aylarında hareketsizliğe bağlı ortaya çıkabilen kabızlık gibi sindirim sistemi sorunlarının önlenmesine de yardımcı olur. Portakal, mandalina, greyfurt gibi turunçgiller ile nar, elma, ayva ve muz gibi meyveler; maydanoz, ıspanak, pazı gibi yeşil yapraklılar ve lahana, brokoli, karnabahar, brüksel lahanası gibi brasika sebzeler, kış mevsiminin bize sunduğu ve bağışıklık sistemimizi güçlendiren besinlerdir. Turunçgiller, diğer meyveler ile taze tüketilen yeşil yapraklıların C vitamini ve fitokimyasal içeriği, brasika sebzelerin ise vücudun detoksifikasyon sisteminde etkili glikosinolat içeriği, hastalıklardan korunmaya yardımcı olur.

.

Demir, çinko, bakır ve selenyum gibi mineraller ile A, E ve C vitaminleri, vücudun bağışıklık sisteminin çalışması ve enfeksiyonlar ile mücadelede oldukça elzemdir. Kırmızı etler ve yumurta gibi hayvansal kaynaklı besinler proteinin yanı sıra, demir ve çinkonun; balıklar ise selenyumun önemli kaynağıdır. Kuru baklagiller ve yağlı tohumlar ise demir, çinko ve selenyum için önemli bitkisel kaynaklı besinlerdir. Kırmızı etler A vitamini; havuç ve balkabağı ise A vitamini öncüsü olan β-karotenden oldukça zengindir. Sindirim sistemi, bağışıklık sisteminin en önemli organıdır.

Bağışıklık Sistemi Organları Nelerdir?

Bağışıklık sisteminin insan vücudundaki görevinin gerçekleşmesi bazı organ ve dokuların işbirliği sayesinde olmaktadır. Bu organlar genel olarak lenfoid dokulu organlardır. Bağışıklık sisteminin temel öğeleri akyuvarlar, kemik iliği, lenf sistemi, hormonlar ve bazı proteinlerdir.

  • Bademcikler:Bademcikler boğazda lenfositlerin toplandığı küçük yapılardır. Dışarıya açılan bir açıklık olan ağızdan gelebilecek yabancı maddelere karşı ilk engel görevi görmektedirler. Bademciklerin içerisinde yer alan lenf damarlarından boyun ve çene altı düğümlerine doğru lenf sıvısı akmaktadır. Bu akma işlemi sırasında lenf damarlarının duvarından lenfosit salgılanır. Bu lenfositler ise vücuda giren patojen ve mikroorganizmaları temizleme işlemi yapmaktadır.
  • Lenf:Bağışıklık sisteminde yer alan hücre ve proteinleri, vücudun bir yerinden başka bir yerine taşıyan dolaşım sistemidir.
  • Lenf Düğümleri:Koltuk altı, çene altı, dirsek, boyun ve göğüslerde bulunan bu yapılar T ve B hücrelerinin bulunduğu merkezlerdir.
  • Lenf Bezleri:Yutağın üst kısmında, burun boşluğunun arka tarafında bulunan lenfoid dokulu parçalardır. Hastalığa sebep olan enfeksiyon ajanlarını ve onların ürettiği antikorları yakarlar.
  • Timus:Timus göğüs boşluğu içerisinde yer alan, iki parçadan oluşan bir organdır. Olgunlaşmamış lenfositler kemik iliğinden çıkıp timusa gelir, burada büyür, olgunlaşır ve bağışıklık sistemindeki görevlerini yerine getirmek üzere kana karışır.
  • Karaciğer:Karaciğer immünolojik etkin hücreleri içermektedir. T-hücreleri ilk olarak fetüs karaciğeri tarafından üretilmektedir.
  • Dalak:Karın boşluğunun sol üst tarafında bulunan bu organın en önemli görevi, fonksiyon dışı kalmış kanı süzmek ve bağışıklık sisteminde görev alan antibadi üreten hücrelerin gelişimini sağlamaktır.

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Göz Atın
Kapalı
Başa dön tuşu